Nceda

Ngenjongo yokudala ulwazi kunye nokwandisa imveliso kunye nokusetyenziswa kwe iimilithi, iZizwe Ezimanyeneyo, ngesindululo sikaRhulumente waseIndiya, zabhengeza owama-2023 njengoNyaka weZizwe ngeZizwe weMillet. Yindlela yokudala imfuno engaphezulu ye-millet, e-Indiya nakwihlabathi jikelele, ukuphucula isondlo sabantu. Ukongeza, i-India isandula kubamba umongameli we-G20 eNew Delhi nge-9-10 kaSeptemba 2023, kwaye iindwendwe ziphakelwe izitya ezimnandi ezenziwe nge-millet. Oku kukukhuthaza i-millet njengokutya okunesondlo kunye nokwandisa ukuthandwa kwayo kwihlabathi jikelele.
IiMillet kukutya okutyebileyo kwezakhamzimba ezifana nemazimba, iperile millet (bajra), kunye nefinger millet (ragi). Eyona nto ilungileyo malunga noku kutya kukuba kunokondla inani labantu elandayo ngaphandle kokwenza umonakalo kwimekobume. Nokuba ukwimo yesitya esisempilweni sengqolowa, i-snack, okanye idosa ekrunekileyo nesempilweni, iimilithi zibonelela ngeendlela ezahlukeneyo ezimnandi onokuthi uzame. IiMillet ziye zaduma kungekuphela nje ngenxa yeenzuzo zabo zempilo kodwa nangefuthe labo lokusingqongileyo.

IMillet zizityalo zecereal kunye nengca encinci yembewu esetyenziswa kakhulu kumazwe aseAfrika naseAsia. Kangangexesha elide, ezi zityalo zincinci zazisetyenziselwa ukutya kwabantu kunye nokutya kwezilwanyana. Ezinye zezona ntlobo zixhaphakileyo zee millet ezifumaneka eIndiya yi Ragi (Finger millet), Jowar (Sorghum), Sama (Little millet), Bajra (Pearl millet), kunye ne Variga (Proso millet). IiMillet zilungile kuwe kuba zisempilweni kwaye zinevithamini kunye neeminerali.
IMillet ifumana ukuthandwa ngenxa yoluhlu olwahlukeneyo lweenzuzo zempilo. Iphantsi kweekhalori kwaye inefiber eninzi, enceda ukunciphisa umzimba. IiMillet zizityebi kwii-antioxidants ezikhusela iiseli zakho, kwaye azenzi ukuba iswekile yakho inyuke, ilungile kubantu abanesifo seswekile. Ngakumbi okanye ngaphantsi, i-millet inokunceda ukutya okunokulinganisela kunye nokunempilo. Nazi ezinye izibonelelo zempilo zeemililitha:
IMillet ngowona mthombo ubalaseleyo wefiber yokutya, enceda ukwetyisa ngokongeza isambuku kwindle kunye nokuququzelela ukuhamba kwamathumbu rhoqo. Umsonto kwi-millet usebenza njenge-prebiotic, iibhaktheriya ezinomsoco ezinomsoco.

IMillet inezondlo-zondlo, ayinagluten, kwaye inesalathiso esisezantsi se-glycemic, esinceda ukugcina amanqanaba eswekile yegazi kwizigulana ezinesifo seswekile. Ukongeza, iimillet ngumthombo olungileyo wefiber yokutya, iiproteni, ii-amino acids ezibalulekileyo, iivithamini kunye neeminerali.
IiMillet zinentliziyo enempilo njengoko ziqulethe izondlo ezixhasa impilo ye-cardiovascular, ukulawula uxinzelelo lwegazi kunye namanqanaba e-cholesterol, kunye nokunceda ukugcina ubunzima obunempilo.
IiMillet zizityebi kwifiber yokutya, enceda ukunciphisa amanqanaba e-cholesterol. Iphantsi ngokwendalo kumafutha agcweleyo kwaye iyaziwa ngokunyusa "okubi" amanqanaba e-cholesterol e-LDL egazini. I-antioxidants kwi-millets inceda ukukhusela umonakalo we-oxidative kwi-LDL cholesterol.
Isityebi kwi-antioxidants, njenge-ferulic kunye ne-catechin, ekhusela umzimba kuxinzelelo oluyingozi lwe-oxidative. Ifanelekile kwabo bane-gluten sensitivities okanye isifo se-celiac.
IiMillet zigcwele i-antioxidants ezikhusela iiseli emonakalweni kunye nokuxhasa impilo yonke.
IiMillet ziphezulu kwi-carbs eziyinkimbinkimbi kunye neekhalori eziphantsi, ezikugcina ugcwele ixesha elide. Oku kukunceda ukuba ulawule ubunzima bomzimba obunempilo kwaye unciphise amashwamshwam angeyomfuneko kunye nokutya kakhulu. IiMillet zinezondlo-zondlo, zibonelela ngeevithamini kunye neeminerali ezibalulekileyo eziphucula impilo yonke.