Senyesemane
Lingaka tse ngata tsa bophelo bo botle li re eletsa hore re qale letsatsi la rona ka lijo tsa hoseng tse nang le phepo. Re batla re itšetlehile ka lijo-thollo tse kang koro kapa raese e le lijo-thollo tsa hoseng. Empa boemo ba phepo ea millet bo ruile hoo bo ka hlahisang khetho e ntle bakeng sa lijo tsa hau tsa hoseng. Eseng feela bakeng sa lijo tsa hoseng, empa li na le monyetla oa ho fetoha metsoako ea mantlha ea lijo. Pele ho tuma haholo ha koro le raese, nyalothe e ne e le karolo ea mantlha ea lijo tsa rona. Empa boiketlo, mekhoa ea ho rekisa, le tatso li ile tsa tšoara boemo ba bona ba moqhaka, 'me koro le raese e ile ea e-ba mabitso a malapa a lijo-thollo tse tloaelehileng. Empa lilemong tsa morao tjena, li-millet li khutlela boemong ba tsona kaha bongata ba rona re ithutile melemo ea nyalothe hantle 'me re e kenyelletsa lijong tsa rona tsa letsatsi le letsatsi. Haeba u ka lehlakoreng le leng 'me u sa ntse u tla qala, ithute mabaka a holimo a 5 a hore na ke hobane'ng ha u sa lokela ho emela ho a kenyelletsa chate ea hau ea letsatsi le letsatsi ea lijo!
Milete ke lijalo tse nang le lipeo tse nyane, tsa lelapa la joang la Poaceae. Dikontinente tsa Afrika le Asia ke tsona tse hlahisang mefuta e fapaneng ya nyalothe. Ba fumane botumo kajeno ka lebaka la tšobotsi ea bona e bonolo ho e cheka. Litsebi tse ngata tsa lijo li khothaletsa ho jeoa ha nyalothe e le e 'ngoe ea lijo-thollo tsa hoseng ho etsa hore letsatsi le qale ka mokhoa o hlasimollang. Li-millet tse ngata li ka pholoha maemong a mabe a leholimo le mobu, kahoo li kopanya litšenyehelo tse fokolang bakeng sa lihoai. Bona, melemo ea nyalothe ha e felle feela bophelong bo botle empa hape ke ea moruo! Millet e ka hola hantle le libakeng tse omeletseng le mobung o nang le monono o fokolang. Ke ka lebaka lena li bitsoang lijalo tse bohlale ba leholimo.
Ho na le mefuta e fetang 20 ea nyalothe empa ke e seng mekae feela ea eona e sebelisoang haholo. Kaofela ha tsona li na le limatlafatsi le lintho tse phelang hantle. Ho ipapisitsoe le tatso ea tsona, ho fumaneha le ho tuma ha tsona, botumo ba millet bo ne bo lekanyelitsoe ho tse seng kae feela tsa tsona. Mona ke tse ling tsa li-millet tse jeoang lefatšeng ka bophara:
|
Millet e sa jeleng paate |
Millet e ntle |
|
Mabele |
Foxtail Millet |
|
Pearl Millet |
Barnyard Millet |
|
Millet ea Monoana |
Khoutu Millet |
|
Proso Millet |
Millet e nyane |
|
Leha Horn |
Barnyard Millet |
Li-millet li kopanya sebopeho se nang le phepo e nepahetseng 'me li fana ka mabaka a mangata a ho li kenyelletsa lijong tsa letsatsi le letsatsi. Ho thathamisa, mona re bua ka tse 5 tse holimo ho tsona:
1. Tšilo ea lijo e Bonolo
Bongata ba rona re na le bothata ba ho patoa, ho qhibiliha, le mathata a amanang le tšilo ea lijo ka lebaka la bophelo bo maphathaphathe. Haeba u bala melemo ea bophelo bo botle ba li-millet, joale tšilo ea lijo e ntlafetseng e tla boemong bo ka holimo. Sena se bakoa ke hore li-millet li nkuoa e le setsi se matla sa likhoele tsa lijo, tse qhibilihang le tse sa qhibiliheng. The insoluble fiber content, eo hape e tsejoang e le prebiotic, e thusa libaktheria tse molemo tsamaisong ea tšilo ea lijo ea motho. E ka boela ea kenya letsoho ho eketsa bongata setulong le ho tlosa mathata a 'maloa a tšilo ea lijo joalo ka cramping, flatulence, le mala a tloaelehileng.
2. Thuso ka Boima ba Boima
Ba etsa millet molekane oa hau oa lijo haeba u palame leeto la ho theola boima ba 'mele. Ua ipotsa? Millet e matlafalitsoe ka fiber hammoho le metsoako ea bioactive e lebisang ho re boloka re tletse nako e telele. Boikutlo bona ba nako e telele ba ho tlala bo ka hlōla litakatso tsa bohareng ba nako le ho ja lijo tse bobebe tse ka fellang ka ho shading boima bo eketsehileng. Hape, lijo tsa nyalothe tseo ka tlhaho li nang le lik'hilojule tse fokolang le tse se nang gluten, li li etsa lijo tse nepahetseng bakeng sa ho theola boima ba 'mele. Liprotheine tsa nyalothe li phahamisa khetho e phetseng hantle bakeng sa lijo tsa hoseng tse ka fellang ka ho bokella mafura a tlase, ho matlafatsa letsatsi la hau, le ho ntlafatsa tšilo ea lijo ho fihlela lipalo tsa tahlehelo ea boima ba 'mele.
3. E boloka Maemo a Tsoekere ea Mali
Ho hlahloba melemo e mengata ea bophelo bo botle ba nyalothe, batho ba nang le maemo a tsoekere a mali a sa leka-lekaneng ba ka nahana hore nyalothe e molemo bakeng sa lefu la tsoekere? Karabo ke E, ho e-na le hoo ke lijo tse loketseng bakeng sa bona! Lithollo tse kang koro le raese, ka lebaka la index ea tsona e phahameng ea glycemic, li iketsetsa lijo-thollo tse sa lokelang bakeng sa tšebeliso ea letsatsi le letsatsi. Likarolo tse nang le fiber e phahameng le GI e tlase tsa nyalothe li lebisa ho boloka boemo ba tsoekere maling bo tsitsitse le ho fokotsa matšoao a lefu la tsoekere. Millet e kang perela millet e tsebahala haholo ka ho eketsa kutloisiso ea insulin le ho theola maemo a triglycerides. Ka kopanelo, millet e fetoha khetho e nepahetseng bakeng sa taolo ea lefu la tsoekere.
4. E ka Loantša Lisele tsa Kankere
Boemo ba phepo ea Millets bo akaretsa limatlafatsi tse matlafatsang joalo ka magnesium, phosphorus, niacin, zinki le serotonin tse thusang ho tlisa phello e thobang maikutlong a hau. Li-millet tse 'maloa tse kang bajra le jawar li khothaletsoa haholo lijong tsa bakuli ba mofets'e ka lebaka la tlatsetso ea tsona ho thibela kholo ea lisele tsa mofets'e liseleng tsa 'mele oa motho. Hape, li-millet ke mohloli o matla oa lik'hemik'hale tsa phytochemicals tse bontšang liphello tsa antiproliferative le ho liehisa ho thehoa le ho nts'etsopele ha lisele tsa kankere ka har'a colon, sefuba le sebete ntle le ho baka kotsi leha e le efe ho lisele tse tloaelehileng.
5. Molemo bakeng sa Bophelo bo Botle ba Methapo
Tšebeliso ea kamehla ea nyalothe e fokotsa haholo maemo a triglyceride 'meleng. Li-antioxidants tse kang beta-glucans, flavonoids, tannins, anthocyanidins, le tse ling li thusa haholo ho etsa hore mali a be tšesaane e le hore platelet clumping e ka qojoa hamolemo ho fokotsa likotsi tsa ho otloa ke letsatsi le lefu la methapo ea pelo.
Lijo tsa baholo-holo ba rona li ne li phetse hantle 'me li tletse limatlafatsi le hoja ba ne ba sa tsebe hakaalo ka bophelo bo botle, fiber fibers, lik'halori, le mekhoa eohle ea kajeno ea ho ikoetlisa. Li-millet li ne li tloaetse ho ja karolo e kholo ea lijo tsa bona le lijana tse kang motoho oa nyalothe, bohobe ba nyalothe bo ne bo sebelisetsoa ho phethela lijo tsa bona. A re lateleng tsela ya badimo re tsosolose bophelo bo botle ba rona. Khetha feela phofo ea millet e lenngoeng ka tlhaho ho tsoa ho rona ho kenyelletsa phepo ea nyalothe lijong tsa hau tsa letsatsi le letsatsi. Imatlafatse ka mefuta ea rona ea lihlahisoa tsa nyalothe 'me u inchafatse ka ho sebelisa melemo e makatsang ea nyalothe!